Tebligattaki işlem türü belirleyicidir
SGK'nın prim istemesi ile idari para cezası vermesi ayrı işlemlerdir. Örneğin eksik bildirilen bir çalışma nedeniyle işverene hem prim borcu hem de ceza çıkarılabilir. Aynı denetimden doğmaları, iki işlemin tek başvuru ve tek mahkemeyle çözüleceği anlamına gelmez. Tebligat, ekindeki hesap ve dayanak rapor birlikte okunmalıdır.
Üç işlem, üç başvuru düzeni
- 5510 sayılı Kanun'un 85 ve 86. maddelerindeki resen prim tahakkukunda tebliğden itibaren bir ay içinde SGK'ya itiraz edilir. Ret kararının tebliğinden itibaren bir ay içinde yetkili iş mahkemesine başvurulur.
- 5510 sayılı Kanun'un 102. maddesindeki idari para cezasında tebliğden itibaren on beş gün içinde SGK'ya itiraz edilir. Ret kararının tebliğinden itibaren otuz gün içinde yetkili idare mahkemesine dava açılır.
- 6183 sayılı Kanuna göre düzenlenen SGK ödeme emrinde ise tebliğden itibaren on beş günlük özel dava süresi vardır. 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesi uyarınca SGK'nın alacaklı biriminin bulunduğu yer iş mahkemesi yetkilidir.
Prim tahakkukunda ve idari para cezasında Kuruma itiraz takibi durdurur; mahkemeye başvurmak kendiliğinden takip ve tahsili durdurmaz. Ödeme emrine dava, tahakkuk işlemini yeniden tartışmak için sınırsız bir imkân vermez. Borcun bulunmaması, kısmen ödenmesi veya zamanaşımı gibi kanundaki itiraz nedenleri dikkate alınır.
Borç ve sorumluluk ayrı sorulardır
Şirket borcunun yöneticiden veya ortaktan istenmesi için de o kişinin sıfatı, yetki dönemi ve ilgili sorumluluk hükmü belirlenmelidir. Her ortak bütün SGK borçlarından aynı şekilde sorumlu değildir. Taksitlendirme veya yapılandırma talebi, kendiliğinden itiraz süresinin yerini tutmaz; varsa özel düzenlemenin şartları ayrıca uygulanır.
