Genel başvuruda beş yıllık ikamet tek koşul değildir

Genel yoldan Türk vatandaşlığı başvurusunda, başvuru tarihinden geriye doğru Türkiye’de kesintisiz beş yıl yasal ikamet aranır. Erginlik ve ayırt etme gücü, yerleşme niyeti, yeterli Türkçe, geçimi sağlayacak gelir veya meslek, iyi ahlak ve genel sağlık koşulları da vardır. Millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel bulunmamalıdır.

Kesintisizlik, hiç yurt dışına çıkılamayacağı anlamına gelmez: Kanun, aranan ikamet süresi içinde toplam on iki ayı geçmeyen yurt dışı kalışlarını ikamet süresine dahil eder. Bununla birlikte izin türü ve giriş çıkış kayıtları birlikte ele alınır; Türkiye’de fiilen bulunulan her dönem vatandaşlık bakımından geçerli ikamet sayılmaz. Örneğin beş yıldır burada yaşayan bir kişinin yalnız bu süreyi göstermesi yeterli değildir.

Evlilikte üç yıl dolunca vatandaşlık otomatik kazanılmaz

Türk vatandaşıyla en az üç yıldan beri evli olan ve evliliği devam eden yabancı başvurabilir. Aile birliği içinde yaşama, evlilik birliğiyle bağdaşmayan faaliyette bulunmama ve millî güvenlik ile kamu düzeni bakımından engel bulunmaması şartları aranır. Başvurudan sonra Türk vatandaşı eş ölürse aile birliği içinde yaşama koşulu aranmaz.

Genel başvurudaki beş yıllık ikamet koşulu evlilik yoluna aynen taşınmaz. Her iki yolda da gerekli koşulları taşımak, vatandaşlığın kesin verileceği anlamına gelmez; başvuru hakkında yetkili makam karar verir.

Başvuru belgeleri ile ret kararının takvimi

Başvuru yurt içinde ikamet edilen yer valiliğine, yurt dışında dış temsilciliğe yapılır. Kimlik ve medeni hal belgeleri, ilgili yola göre ikamet kayıtları, gelir veya aile bağını gösteren belgeler dosyanın dayanağını oluşturur. Belgedeki isim veya tarih farkları açıklığa kavuşturulmalıdır.

Ret kararına karşı genel olarak yazılı tebliği izleyen günden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Ret gerekçesi ve tebliğ belgesi saklanmalıdır. İdareye yeniden dilekçe verilmesi her durumda dava süresini durdurmaz; başvurunun İYUK m.11 koşullarına uyup uymadığı ayrıca belirlenir.

Yabancılar Hukuku alanındaki diğer konular

Resmî kaynaklar